CHILI BEEF WITH CELERY

Jeśli prowadzicie hotel albo pensjonat i chcecie mieć w pokojach telewizję satelitarną oraz naziemną, najpierw trzeba ogarnąć temat formalny, a dopiero potem technikę. Telewizor w pokoju traktowany jest jako publiczne odtwarzanie, więc nie wolno opierać się na zwykłej umowie dla domu, tylko na ofercie przygotowanej specjalnie dla obiektów noclegowych, gdzie licencja jest powiązana z liczbą pokoi.

Polskie platformy satelitarne mają osobne pakiety dla hoteli i pensjonatów, z określoną liczbą kanałów, zasadami dystrybucji sygnału i zapisami dotyczącymi dalszego rozprowadzania wewnątrz budynku. Zanim zamówicie sprzęt, warto dokładnie ustalić z operatorem, czy planujecie używać dekoderów w każdym pokoju, czy raczej modułów wkładanych bezpośrednio do telewizorów, bo od tego zależy późniejsza instalacja okablowania i szafek w pokojach.

Planowanie instalacji w małym hotelu

Na etapie planu spiszcie podstawowe dane: liczbę pokoi, ile gniazd antenowych chcecie mieć w każdym (1 przy telewizorze czy np. 2 przy różnych ścianach), czy potrzebne są kanały zagraniczne oraz czy telewizory mają wbudowany tuner satelitarny i naziemny. To pozwala policzyć, ile przewodów trzeba doprowadzić na kondygnacje i jaki typ urządzeń rozdzielających sygnał będzie najbardziej sensowny.

Warto od razu zaplanować pomieszczenie techniczne, choćby mały składzik, gdzie powiesicie wzmacniacze, multiswitch oraz ewentualne dekodery zbiorcze. Takie miejsce powinno mieć gniazdo zasilania z zabezpieczeniem przeciwprzepięciowym, dobrą wentylację i możliwość wygodnego poprowadzenia wiązki kabli w pionach budynku.

Część satelitarna – antena i montaż

Do hotelu nie opłaca się montować małego talerza, który ledwo wystarcza dla pojedynczego odbiornika. Przy rozdziale sygnału na kilkanaście albo kilkadziesiąt punktów antena powinna mieć co najmniej 90 cm średnicy, a przy większych obiektach lepiej celować w 100 cm, żeby zachować dobrą jakość także przy gorszej pogodzie. W rejonie stolicy taki rozmiar jest standardem w instalacjach zbiorczych, gdzie sygnał jest mocno dzielony na wiele kabli.

Antenę satelitarną ustawiamy na satelitę Hotbird, czyli w kierunku południa z bardzo niewielkim odchyleniem na zachód, tak aby odbierać polskie pakiety oraz ewentualnie dodatkowo Astrę z kanałami zagranicznymi. Przy montażu anteny satelitarnej na dachu dobrze jest użyć masztu o wysokości 1–2 m i solidnych obejm, a przy montażu na ścianie – uchwytu o wysięgu około 30–40 cm, tak aby czasza nie wystawała tuż nad oknem i była możliwa do serwisowania bez akrobacji na drabinie.

Multiswitch – jak rozdzielić sygnał na pokoje

Typowa instalacja hotelowa opiera się na konwerterze typu Quattro oraz multiswitchu, który ma osobne wejścia z anteny satelitarnej i z anteny naziemnej, a na wyjściach daje pojedynczy przewód do każdego pokoju. Dla obiektu z 20–30 pokojami stosuje się często multiswitche 16- lub 24-wyjściowe, czasem łączone kaskadowo, gdy budynek jest wyższy i trzeba podzielić pion na kilka segmentów.

Przy prowadzeniu kabli z multiswitcha do pokoi stosujcie przewód koncentryczny o dobrym ekranowaniu, najlepiej z oplotem i folią, a odcinki starajcie się planować w przedziale 20–60 m, żeby nie przesadzać ani z długością, ani z ilością tłumienia. W pokojach montujcie gniazda końcowe typu RTV-SAT, żeby można było z jednego punktu zasilić zarówno tuner naziemny w telewizorze, jak i wejście satelitarne w dekoderze lub tunerze wbudowanym.

Część naziemna DVB-T2 w okolicach dużego miasta

Na terenach otaczających stolicę podstawowym nadajnikiem telewizji naziemnej jest obiekt zlokalizowany na wysokim budynku w centrum, z którego nadawane są multipleksy w standardzie DVB-T2. Dzięki temu w promieniu kilkudziesięciu kilometrów zasięg jest zazwyczaj bardzo dobry, ale konstrukcja budynku hotelowego i otoczenie potrafią go osłabić.

Do odbioru warto stosować antenę kierunkową na pasmo UHF, a tam gdzie nadawane są również stacje z niższego zakresu – antenę obejmującą także pasmo VHF. Antenę naziemną montujemy jak najwyżej, na dachu lub na maszcie ponad kalenicą, i kierujemy ją w stronę głównego nadajnika, najlepiej wspierając się mapą zasięgu DVB-T2 albo aplikacją w telefonie, która pokazuje kierunek do najbliższego nadajnika oraz prognozowaną siłę sygnału.

Łączenie telewizji satelitarnej i naziemnej

Nowoczesne multiswitche mają wejście dla anteny naziemnej, więc sygnał DVB-T2 można wprowadzić bezpośrednio do tego urządzenia i rozdzielić razem z sygnałem z anteny satelitarnej na wszystkie pokoje. Dzięki temu w pokoju macie jedno gniazdo, ale telewizor widzi zarówno kanały z telewizji naziemnej, jak i satelitarnej, a gość może przełączać się między nimi z poziomu zwykłej listy programów.

W większych hotelach często stosuje się hybrydę: część kanałów jest dostarczana z anteny naziemnej, a część z satelity jest „przekodowana” do formatu odbieranego jak zwykła telewizja naziemna i rozsyłana wewnętrznie. To pozwala ograniczyć liczbę dekoderów w pokojach, jednak konfiguracja takiego systemu jest na tyle rozbudowana, że lepiej zlecić ją wyspecjalizowanej ekipie, a samodzielnie skupić się na prostszych elementach, jak gniazda czy okablowanie do pokojów.

Sprzęt w pokojach – telewizory, moduły, dekodery

Jeśli kupujecie nowe telewizory, zwróćcie uwagę, aby obsługiwały DVB-T2 oraz miały gniazdo na moduł z kartą, dzięki czemu część kanałów satelitarnych można odkodować bez osobnego dekodera. Telewizory przeznaczone do hoteli mają tryb hotelowy, który blokuje dostęp do ustawień serwisowych, ogranicza maksymalną głośność i pozwala ustawić własne logo przy starcie, co ułatwia utrzymanie spójnej konfiguracji w całym obiekcie.

Platformy satelitarne dla biznesu oferują moduły CAM oraz dekodery 4K, przy czym modele 4K są zwykle udostępniane w ramach wynajmu wraz z umową, a prostsze dekodery HD albo dekodery do oferty internetowej można czasem kupić na własność do specjalnych planów. W praktyce w hotelach wokół stolicy często stosuje się mieszane rozwiązania: w części pokoi moduł w telewizorze, w apartamentach osobny dekoder z dodatkowymi funkcjami, na przykład dostępem do kanałów w wyższej rozdzielczości lub dodatkowymi pakietami tematycznymi.

Przykładowa kolejność prac przy budowie instalacji

Zanim zaczniecie wiercenie, dobrze jest wziąć kartkę i rozpisać wszystkie punkty odbiorcze: np. 18 pokoi, każdy z jednym gniazdem przy telewizorze oraz 2 dodatkowe gniazda w barze i recepcji. Potem zaznaczcie na planie budynku piony, którymi będą schodziły kable z dachu do pomieszczenia technicznego i dalej na piętra, tak aby unikać ostrych załamań trasy przewodu.

• Montujemy maszt lub uchwyt na antenę satelitarną oraz osobny uchwyt na antenę naziemną, zachowując odstęp minimum 50 cm między elementami.
• Prowadzimy z dachu 4 przewody z konwertera satelitarnego oraz 1 przewód z anteny naziemnej do pomieszczenia technicznego, zostawiając zapas po 1–2 m z każdej strony.
• Montujemy multiswitch na ścianie, wpinamy do niego przewody z anten oraz zasilanie, a następnie opisujemy każde wyjście, np. „pokój 101”, „pokój 102”, itd.
• Rozprowadzamy przewody do pokoi, mocując je do korytek albo uchwytów w odległości mniej więcej 40–60 cm między punktami mocowania, aby kabel nie zwisał i nie był narażony na uszkodzenia.
• W pokojach montujemy gniazda RTV-SAT, oznaczamy je numerem pokoju i sprawdzamy, czy przewód jest dobrze wkręcony w złącze oraz czy nie wystaje zbyt dużo żyły środkowej.

Po podłączeniu wszystkiego uruchamiamy telewizor w najdalszym pokoju, włączamy wyszukiwanie kanałów naziemnych i satelitarnych i patrzymy, czy poziom sygnału na pasku w menu odbiornika mieści się mniej więcej w środku skali lub wyżej. Jeżeli na końcu instalacji widać wyraźny spadek siły sygnału, trzeba będzie dołożyć wzmacniacz liniowy albo zastosować multiswitch z regulacją poziomu wyjściowego.

Najczęstsze usterki i sposób diagnozowania

Gdy w jednym pokoju znikają kanały satelitarne, a w innych działają, zaczynamy od najprostszych rzeczy: podmieniamy przewód między gniazdem a telewizorem, potem sprawdzamy, czy w tym samym gnieździe inny telewizor odbiera poprawnie. Jeśli nie, wykręcamy gniazdo i oglądamy, czy przewód nie jest naderwany, zagięty pod ostrym kątem albo czy ekran nie dotyka żyły środkowej.

Jeśli problem dotyczy całego piętra, a w pozostałych częściach budynku sygnał jest w porządku, trzeba przejść do szafy z multiswitchem i skontrolować wyjście odpowiadające za ten pion, zwracając uwagę na mocowanie przewodu oraz ewentualne ślady zawilgocenia lub przegrzania obudowy. Warto mieć pod ręką prosty miernik lub choćby dekoder testowy, który pokazuje wskaźnik jakości sygnału, i przepinać go kolejno na różne wyjścia, aby znaleźć odcinek, na którym parametry wyraźnie spadają.

Przy problemach z naziemną DVB-T2, gdy zanikają całe multipleksy, dobrze jest wrócić myślami do dachu i sprawdzić, czy antena nie została przekręcona przez wiatr albo czy na trasie między anteną a nadajnikiem nie pojawiły się nowe przeszkody, na przykład wysoki budynek. Pomocne są mapy zasięgu i aplikacje w telefonie, które pozwalają sprawdzić, jak duża powinna być siła sygnału w danej miejscowości i czy problem nie wynika z chwilowych prac konserwacyjnych po stronie nadawcy.

Kiedy warto wezwać instalatora

Samodzielnie da się z powodzeniem poprowadzić okablowanie, zamontować gniazda i powiesić antenę, jeśli macie odrobinę doświadczenia w pracach na dachu. W sytuacji, gdy planujecie rozbudowaną instalację na kilka kondygnacji, z wieloma multiswitchami, wzmacniaczami i regulacją poziomów sygnału, rozsądnie jest zaprosić instalatora, który na miejscu wykona pomiary i dobierze ustawienia tak, aby wszystkie pokoje miały porównywalne parametry.

Specjalista przyda się także wtedy, gdy modernizujecie starą instalację zbiorczą, w której część przewodów ma już swoje lata i nie wiadomo, którędy dokładnie biegną. Doświadczony fachowiec potrafi wtedy wykorzystać istniejące piony, wymienić tylko najbardziej zużyte fragmenty i tak dobrać urządzenia, aby nie trzeba było kuć połowy ścian w działającym hotelu.