SESAME CRUSTED CHICKEN

p>Telewizja satelitarna kojarzy się z abonamentem i comiesięcznymi opłatami. Tymczasem z samej anteny satelitarnej, bez podpisywania żadnej umowy, można odebrać sporą liczbę kanałów zupełnie za darmo. Wystarczy wiedzieć, na co ustawić talerz i jaki sprzęt do tego dobrać. W tym poradniku pokazujemy, co dokładnie jest dostępne bez opłat, z których satelitów i jak zabrać się za montaż, żeby od razu cieszyć się obrazem.

Co to znaczy „bezpłatnie z anteny" i ile kanałów można złapać

Kanały nadawane z satelitów dzielą się na dwie grupy: kodowane i niekodowane. Te pierwsze wymagają karty abonenckiej i opłacania pakietu. Te drugie, oznaczane skrótem FTA (Free To Air), są transmitowane otwarcie — każdy, kto ma odpowiedni odbiornik i antenę skierowaną na właściwą pozycję orbitalną, może je oglądać bez żadnych formalności. Nie trzeba zakładać konta, podpisywać umowy ani podawać danych osobowych.

W praktyce liczba dostępnych kanałów FTA zależy od tego, na ile satelitów ustawimy antenę. Najpopularniejszy układ w Polsce to odbiór z dwóch pozycji: Hotbird 13°E oraz Astra 19,2°E. Z samego Hotbirda dostępnych jest kilkadziesiąt polskojęzycznych stacji i kilkaset zagranicznych. Dodanie Astry poszerza ofertę o ponad 200 kolejnych kanałów, głównie niemieckojęzycznych, francuskich i anglojęzycznych. Łącznie mówimy o kilkuset programach telewizyjnych i radiowych — wszystkich darmowych.

Hotbird 13°E — podstawowa pozycja dla polskiego widza

Satelita Hotbird 13°E to główny punkt na niebie, z którego nadają polskie platformy cyfrowe, w tym Polsat Box i Canal+. Oprócz płatnych pakietów, na tym satelicie nadaje też sporo stacji, które nie wymagają żadnej karty.

Polskie kanały niekodowane

Lista polskojęzycznych programów FTA z Hotbirda obejmuje kilkanaście stacji o różnym profilu. Znajdziemy tu zarówno kanały informacyjne, jak i muzyczne, filmowe oraz ogólne:

• TVP Info — główny kanał informacyjny Telewizji Polskiej, z relacjami na żywo, serwisami i programami publicystycznymi
• TVP Polonia — program TVP skierowany do Polaków za granicą, z treściami o charakterze ogólnym
• TV Trwam — stacja o profilu chrześcijańsko-społecznym
• TV Republika — kanał informacyjno-publicystyczny
• Antena HD — stacja z filmami, serialami i programami dokumentalnymi
• Stopklatka — kanał filmowy z popularnymi produkcjami
• Zoom TV — programy społeczne i rozrywkowe
• TVS — kanał regionalny ze Śląska, ale dostępny w całej Polsce z satelity
• Tele5 — stacja ogólna z serialami, filmami i programami rozrywkowymi
• CTV Dla Ciebie TV — kanał prezentujący filmy i seriale produkcji ukraińskiej, z dwoma ścieżkami językowymi (polską i ukraińską), które można przełączać pilotem

Osoby, które lubią słuchać muzyki przed telewizorem, też mają w czym wybierać. Na Hotbirdzie nadają bezpłatnie takie stacje jak 4fun.tv, 4fun Dance, 4fun Kids, Eska TV, Polo TV, Disco Polo Music, Power TV, Nuta TV, Nuta Gold, Stars.TV, Szlagier TV czy Kino Polska Muzyka. To w sumie kilkanaście kanałów muzycznych, każdy z innym profilem — od disco polo, przez hity z lat 80. i 90., po muzykę filmową.

Międzynarodowe kanały informacyjne

Hotbird to także świetne źródło zagranicznych stacji newsowych, które nadają w językach obcych, najczęściej po angielsku lub francusku. Dla osób znających te języki to doskonały sposób na śledzenie wydarzeń na świecie z różnych perspektyw:

• France 24 — francuska stacja międzynarodowa, dostępna w wersji anglojęzycznej i francuskojęzycznej. Relacje na żywo, analizy polityczne i społeczne z całego świata
• Al Jazeera English — arabska stacja informacyjna nadawana po angielsku, ceniona za szerokie spojrzenie na wydarzenia z Bliskiego Wschodu i Afryki
• BBC World News — brytyjski serwis informacyjny o globalnym zasięgu
• CNN — amerykańska stacja informacyjna
• Euronews — europejski kanał informacyjny nadający w kilku wersjach językowych
• NHK World Japan — międzynarodowy kanał z Japonii, z wiadomościami, dokumentami i programami kulturalnymi o japońskiej tematyce
• CCTV 4 Europe — chiński kanał państwowy z programami informacyjnymi i kulturalnymi, przydatny dla osób zainteresowanych Azją
• Rai News 24 — włoski kanał informacyjny
• TV5 Monde Europe — francuski kanał międzynarodowy z programami rozrywkowymi i kulturalnymi

Oprócz tego na Hotbirdzie są dostępne kanały kulturalne, jak Arte HD (wspólny projekt francusko-niemiecki z filmami dokumentalnymi, koncertami i programami artystycznymi) czy Fashion TV.

Astra 19,2°E — bogactwo kanałów z Zachodu

Druga popularna pozycja orbitalna to Astra 19,2°E. Na co dzień nadają z niej przede wszystkim niemieckie, francuskie i angielskie stacje. Żeby odbierać sygnał zarówno z Hotbirda, jak i Astry, trzeba albo zamontować na jednej antenie dwa konwertery w układzie zezującym, albo użyć konwertera typu monoblock — o tym za chwilę.

Kanały niemieckojęzyczne

Astra to prawdziwa kopalnia darmowej telewizji po niemiecku. Do dyspozycji mamy ponad 200 stacji, w tym wiele w jakości HD. Najciekawsze z nich:

• Das Erste HD i ZDF HD — dwa główne programy niemieckiej telewizji publicznej, z bogatą ofertą informacyjną, rozrywkową i sportową
• 3sat HD — kanał kulturalny współtworzony przez kilka niemieckojęzycznych nadawców publicznych
• Arte HD — ten sam kanał co na Hotbirdzie, ale tu nadawany po niemiecku i francusku
• Phoenix HD — dokumenty, reportaże i programy edukacyjne
• n-tv HD i Welt HD — czołowe niemieckie kanały informacyjne
• Sat.1 HD, ProSieben HD, RTL HD, VOX HD, Kabel Eins HD — najpopularniejsze prywatne stacje telewizyjne w Niemczech, z filmami, serialami, talk-show i programami rozrywkowymi
• Sport1 HD — transmisje i magazyny sportowe
• KiKA HD — kanał dla dzieci telewizji publicznej
• Deluxe Music HD — stacja muzyczna z szerokim przekrojem gatunków

Kanały angielsko- i francuskojęzyczne

Na Astrze znajdziemy też stacje nadające po angielsku, m.in. Sky News, GB News czy CNBC Europe (informacje biznesowe). Dla osób uczących się francuskiego przydatne będą BFM TV, CNews i LCI — wiodące francuskie kanały informacyjne.

Jaki sprzęt jest potrzebny do odbioru kanałów FTA

Do odbioru bezpłatnych kanałów satelitarnych potrzebne są trzy rzeczy: antena (talerz), konwerter (część montowana na ramieniu anteny, która odbiera sygnał) oraz odbiornik satelitarny (dekoder). Żaden z tych elementów nie musi być specjalnie drogi — całość można skompletować za rozsądną kwotę.

Antena satelitarna

Standardowa antena offsetowa o średnicy 80–90 cm w zupełności wystarczy do odbioru z Hotbirda i Astry. Mniejsze czasze, np. 60–70 cm, mogą dobrze odbierać Hotbirda, ale przy Astrze sygnał bywa słabszy — szczególnie w deszczową pogodę. Anteny stalowe są tańsze, aluminiowe — lżejsze i bardziej odporne na korozję. Do montażu na balkonie lub ścianie budynku potrzebny jest uchwyt ścienny lub balkonowy, najlepiej ze stali ocynkowanej.

Konwerter: monoblock czy dwa osobne?

Jeśli planujemy odbiór z dwóch satelitów (Hotbird i Astra), mamy do wyboru dwa rozwiązania:

• Konwerter monoblock — to zintegrowane urządzenie 2 w 1, z dwoma promiennikami w jednej obudowie i wbudowanym przełącznikiem DiseqC. Montaż jest prostszy, bo wystarczy ustawić centralny promiennik na Hotbirda, a boczny automatycznie trafi na Astrę. Najlepiej sprawdza się z antenami 80–90 cm. Na mniejszych czaszach sygnał z bocznego konwertera może być zbyt słaby
• Dwa osobne konwertery z przełącznikiem DiseqC — dają większą elastyczność i możliwość precyzyjnego dostrajania każdego z satelitów niezależnie. Montaż wymaga więcej pracy i doświadczenia, ale daje lepsze rezultaty, gdy zależy nam na mocnym sygnale z obu pozycji

Dla osób, które nie mają doświadczenia z instalacjami satelitarnymi, konwerter monoblock to prostsze i szybsze rozwiązanie. Wystarczy zamontować go na uchwycie anteny, podłączyć kabel koncentryczny i gotowe.

Odbiornik satelitarny

Do odbioru kanałów FTA nie potrzeba dekodera od operatora płatnej telewizji. Można kupić dowolny odbiornik satelitarny kompatybilny z DVB-S2 — to obowiązkowe, bo większość kanałów nadaje w tym standardzie. Takie dekodery są dostępne w sklepach RTV i kosztują niewiele. Obsługują zarówno polskie kanały niekodowane, jak i zagraniczne stacje FTA.

Alternatywnie, jeśli ktoś ma już dekoder od Polsat Box (np. Polsat Box 4K, Polsat Box 4K Lite czy Evobox Stream) lub od Canal+ (np. Ultrabox+ 4K, Dualbox+ 4K czy Canal+ BOX+), to te urządzenia również odbierają kanały FTA — nawet po zakończeniu umowy abonamentowej. Dekoder bez aktywnej karty nadal potrafi odebrać niekodowane stacje. Warto o tym wiedzieć, zanim wyrzucimy stary sprzęt.

Coraz popularniejszym rozwiązaniem są też moduły CAM CI+, które wkłada się bezpośrednio do telewizora z wbudowanym tunerem satelitarnym. Zarówno Polsat Box, jak i Canal+ oferują takie moduły. Dzięki nim nie potrzeba osobnego dekodera — telewizor sam dekoduje sygnał. Moduły te są szczególnie wygodne, bo zajmują mało miejsca i nie wymagają dodatkowego pilota.

Ustawienie anteny — co trzeba wiedzieć

Antenę satelitarną ustawia się na południe, z bardzo niewielkim odchyleniem na zachód. Dokładny kąt zależy od lokalizacji, ale w Polsce — szczególnie w centralnej części kraju — odchylenie jest minimalne. Do ustawienia anteny przydaje się miernik sygnału satelitarnego, choć nowoczesne dekodery mają wbudowane wskaźniki jakości sygnału, które wyświetlają się na ekranie telewizora.

Proces montażu krok po kroku wygląda następująco:

• Zamontuj uchwyt ścienny lub balkonowy w miejscu z dobrym widokiem na południe — bez drzew, budynków ani innych przeszkód na linii wzroku
• Przymocuj antenę do uchwytu, ale nie dokręcaj jeszcze śrub do końca — talerz musi się dać obracać
• Zamontuj konwerter na ramieniu anteny (tzw. uchwycie LNB). Jeśli używasz monoblocka, ustaw go tak, aby centralny promiennik był skierowany na Hotbirda
• Podłącz kabel koncentryczny od konwertera do dekodera. Użyj kabla o impedancji 75 omów, z solidnymi złączami F — źle dokręcone złącza to najczęstsza przyczyna problemów z sygnałem
• Włącz dekoder i wejdź w menu ustawień satelitarnych. Wybierz satelitę Hotbird 13°E i uruchom pomiar sygnału
• Powoli obracaj anteną w poziomie, obserwując wskaźnik sygnału na ekranie. Gdy sygnał osiągnie maksymalny poziom, dokręć śruby
• Delikatnie reguluj kąt pochylenia anteny (elewację), ponownie szukając maksymalnego sygnału
• Po znalezieniu najlepszej pozycji solidnie dokręć wszystkie śruby
• Jeśli korzystasz z konwertera monoblock lub układu zezującego, sprawdź w menu dekodera, czy sygnał z Astry 19,2°E również jest dobry. W razie potrzeby skoryguj ustawienie

Cały proces, łącznie z montażem uchwytu i okablowaniem, zajmuje od godziny do dwóch. Osoby, które nie czują się na siłach, mogą skorzystać z usług lokalnego instalatora — to wydatek, który zwraca się bardzo szybko, bo potem telewizja jest darmowa.

Na co uważać i o czym pamiętać

Bezpłatne kanały satelitarne mają jedną podstawową zaletę — nie kosztują nic poza jednorazowym wydatkiem na sprzęt. Ale jest kilka rzeczy, o których warto wiedzieć, zanim zdecydujemy się na montaż.

Po pierwsze, oferta kanałów FTA zmienia się z czasem. Nadawcy mogą zacząć kodować swoje programy lub przenosić je na inne satelity. Dlatego warto co jakiś czas sprawdzać aktualne listy kanałów na forach internetowych i portalach branżowych.

Po drugie, jakość odbioru zależy od warunków atmosferycznych. Silny deszcz lub śnieg mogą tymczasowo osłabić sygnał. Większa antena (90 cm zamiast 80 cm) daje większą zapasową moc sygnału w takich sytuacjach.

Po trzecie, jeśli mieszkamy w bloku, musimy mieć zgodę zarządcy budynku na montaż anteny na balkonie lub elewacji. W praktyce większość wspólnot nie robi z tym problemu, ale lepiej uprzednio zapytać.

I na koniec — nie trzeba od razu montować dwóch satelitów. Jeśli interesują nas przede wszystkim polskie kanały, wystarczy antena ustawiona tylko na Hotbirda. Odbiór z Astry to dodatek dla tych, którzy chcą mieć dostęp do niemieckich, francuskich czy angielskich stacji. Rozbudowę systemu można zrobić w dowolnym momencie, dodając drugi konwerter lub wymieniając go na monoblock.

Telewizja satelitarna bez abonamentu to realna opcja dla każdego, kto chce mieć wybór kanałów bez comiesięcznych opłat. Wystarczy jednorazowa inwestycja w sprzęt, trochę cierpliwości przy ustawianiu anteny i gotowość do samodzielnego szukania interesujących programów na długiej liście stacji z całej Europy.